thuytu4334

Vụ trao giải thưởng “An toàn vì sức khỏe cộng đồng 2009” cho Vedan:
Nhầm lẫn hay dối trá?

27/10/2009 0:47



Mấy ngày qua, dư luận tỏ ra bất bình trước việc trao giải thưởng Sản phẩm chất lượng an toàn vì sức khỏe cộng đồng năm 2009 cho Vedan, doanh nghiệp (DN) gây ô nhiễm môi trường làm ảnh hưởng đến đời sống hàng vạn nông dân. Tìm hiểu xung quanh việc trao giải này, Thanh Niên đã phát hiện ra nhiều khuất tất...
Cứ đóng tiền là có giải (!?)
Lễ trao giải “Sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng năm 2009” được tổ chức vào ngày 11.10 vừa qua. Đây là giải do cơ quan đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ (KH-CN) tại TP.HCM và Trung tâm Tư vấn phát triển thương hiệu và chất lượng TP.HCM (gọi tắt là Natusi) tổ chức. Trên trang web của Natusi thông tin rõ: Đại diện Bộ KH-CN, ông Bùi Văn Quyền và đại diện Cục An toàn vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) ông Hoàng Thủy Tiến đã lên trao giấy chứng nhận cho các sản phẩm đạt giải “Sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng” và ghi nhận sự đóng góp to lớn của các DN đã tạo ra các sản phẩm tiêu biểu chủ lực, đóng góp vào thị trường tiêu dùng trong nước và xuất khẩu”. Trang web này còn đăng cả danh sách DN có sản phẩm đạt giải, trong đó Vedan VN đứng hàng thứ 7, với 3 sản phẩm được chọn trao giải là Bột ngọt Vedan, Vedan hạt nêm thịt heo, Tinh bột biến đổi.

Có lẽ, giải thưởng này sẽ ít được dư luận chú ý nếu không có việc trao giải cho Vedan VN. Theo quyết định thành lập, Ban tổ chức chương trình tuyên dương, trao tặng giải thưởng này có 9 người gồm các quan chức cấp Cục, Vụ... thuộc các Bộ KH-CN, Công thương, Y tế, Công an,... do ông Bùi Văn Quyền, Vụ trưởng - Trưởng đại diện Bộ KH-CN tại TP.HCM, là trưởng ban. Ban tổ chức cũng quy định quy chế xét tặng và tuyên dương đàng hoàng, nhưng trong phần “chứng nhận sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng” chẳng thấy tiêu chí nào được đánh giá từ cộng đồng!
Sở dĩ có làm hợp đồng là do DN đề nghị để kế toán mới dễ chi. Việc ủng hộ cho giải thưởng đều trên tinh thần tự nguyện là chính. Nếu DN nào không được trao giải thì chúng tôi sẽ hoàn trả. Vì thu tiền nhạy cảm lắm!

Bà Nguyễn Thị Sinh, Giám đốc Trung tâm Tư vấn phát triển thương hiệu và chất lượng TP.HCM
Đáng lưu ý, bà Nguyễn Thị Sinh, Giám đốc Natusi, dù chỉ là thư ký Ban tổ chức, nhưng trong quá trình triển khai lại là người đại diện đứng ra ký “Hợp đồng tham gia chương trình tuyên dương” với các DN. Hợp đồng này thực chất chủ yếu để quy định DN tham gia chương trình đóng góp mức cụ thể 30 triệu đồng, được ghi rõ tại điều 1: “Hỗ trợ kinh phí cho chương trình nhằm phục vụ công tác tổ chức, xét tặng, truyền thông và lễ tuyên dương giải thưởng...”. Việc quy định rõ số tiền để DN đóng góp cho giải thưởng, đã khiến nhiều người không khỏi thắc mắc: Phải chăng cứ đóng tiền là có giải (!?).
Đâu là sự thật?
Chiều 26.10, tại Văn phòng Bộ KH-CN trên đường Hàn Thuyên, Q.1 (TP.HCM), trao đổi với PV Thanh Niên, bà Sinh khẳng định: “Chúng tôi chưa hề nói Vedan VN đoạt giải bao giờ. Đây rõ ràng có sự nhầm lẫn. Báo nào đăng sai thì đó là chuyện của báo, chúng tôi không chịu trách nhiệm. Nếu anh không tin tôi sẽ liên lạc xác nhận ngay với phía Vedan là sẽ rõ”. Vừa nói, bà Sinh vừa móc điện thoại di động gọi. Nói chuyện điện thoại một hồi, bà Sinh nói: “Phía Vedan đã xác nhận rằng họ có tham gia nhưng không đạt giải và sẽ có xác nhận trong nay mai”. Rồi bà nói thêm: “Nếu báo nào có trong tay quyết định chính thức mà có Vedan thì tôi chịu trách nhiệm”.
Tương tự, ông Bùi Văn Quyền cũng khẳng định không có chuyện Vedan được trao giải. “Anh này “tội” nặng quá, làm sao mà trao giải được! Tôi đã gọi điện cho anh Hào (Chủ tịch Hội đồng xét thưởng) và anh ấy cũng xác nhận là hội đồng không đồng ý xét tặng giải thưởng cho Vedan”, ông Quyền nói và quả quyết: “Trong buổi lễ trao giải (được truyền hình trực tiếp), tôi có tham dự và làm gì có chuyện Vedan lên nhận giải thưởng. Chính xác là Vedan có lên sân khấu ủng hộ 100 triệu đồng cho đồng bào lũ lụt”. Thế nhưng, sau đó ông này lại tỏ vẻ do dự: “Chúng tôi sẽ kiểm tra lại toàn bộ xem có sơ hở chỗ nào không, kể cả phải làm việc với Vedan để xác nhận lại chuyện này; sau đó sẽ có báo cáo gửi đến các báo và các cơ quan quản lý báo chí”.
Chúng tôi hỏi: “Vì sao danh sách các DN được tặng thưởng đăng trên một số tờ báo và trên website của Natusi đến sáng hôm qua (26.10) lại có tên Vedan?”. Ông Quyền nói, trách nhiệm đó là của bà Sinh, có thể là do nhân viên đã cho “up” danh sách ban đầu (chưa xét tặng) lên mạng (?). Còn bà Sinh thì trả lời: “Đó là do sơ suất của nhân viên chúng tôi khi tải lên mạng danh sách đề xuất đạt giải chứ chưa phải là danh sách chính thức. Sau khi đọc báo tôi mới hay và đã rút tên Vedan xuống rồi!”. Ngoài ra, bà Sinh nhìn nhận “giải thưởng này chỉ nhằm khuyến khích về mặt công nghệ, tạo sân chơi cho DN, chứ không phải là giải thưởng quốc gia, chẳng có gì là to tát cả!”.
Về việc DN tham gia chương trình phải đóng tiền, bà Sinh cho rằng: “Không hề ép buộc. Sở dĩ có làm hợp đồng là do DN đề nghị để kế toán mới dễ chi. Việc ủng hộ cho giải thưởng đều trên tinh thần tự nguyện là chính. Nếu DN nào không được trao giải thì chúng tôi sẽ hoàn trả. Vì thu tiền nhạy cảm lắm!”.
Trong khi cả ông Quyền và bà Sinh khẳng định “không có chuyện Vedan được trao giải”, “chỉ là sự nhầm lẫn...” và “báo chí đăng sai...”, thì đến cuối giờ chiều qua, Thanh Niên đã có đủ bản sao 3 giấy chứng nhận của Ban tổ chức tặng giải thưởng cho 3 sản phẩm của Vedan và lời trần tình của Vedan VN về việc công ty mình được nhận giải thưởng tại một buổi lễ được tổ chức truyền hình trực tiếp có sự tham dự của nhiều ban ngành trung ương và địa phương. Giấy chứng nhận giải thưởng do ông Hoàng Thủy Tiến (Phó cục trưởng ATVSTP - Bộ Y tế) ký tên với cương vị là Phó chủ tịch Hội đồng xét thưởng!
Về việc này, ông Tiến cho rằng: “Danh hiệu này chỉ là một phần của giải thưởng cho DN ứng dụng hệ thống quản lý chất lượng do Bộ KH-CN xét trao. Danh hiệu Ban tổ chức xét cho Vedan chỉ dành cho sản phẩm chứ không phải giải thưởng cho áp dụng quy trình sản xuất”...
Ông Trần Việt Thanh, Chánh văn phòng Bộ KH-CN nói: “Hiện Bộ KH-CN đang cho kiểm tra lại thông tin, yêu cầu đại diện của Bộ trong TP.HCM báo cáo sự việc. Qua kiểm tra, nếu phát hiện có sai phạm, chúng tôi sẽ xử lý nghiêm”.
Không thể hiểu nổi!

Sáng 26.10, chúng tôi trở lại sông Thị Vải để tìm hiểu phản ứng của nông dân xung quanh thông tin Công ty Vedan được trao giải “Sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng”. Ông Trần Văn Leo, nông dân xã Phước Thái, H.Long Thành, chua chát: “Việc Vedan có được giải thưởng này thì cũng thường thôi, vì trước khi bị phát hiện xả trộm nước thải ra sông Thị Vải, nghe đâu họ đã được tặng nhiều giải thưởng khác vì có thành tích nỗ lực bảo vệ môi trường”. Còn bà Trần Thị Son, xã Phước Bình, H.Long Thành, thốt lên: “Chuyện bồi thường thiệt hại cho nông dân bàn tính cả năm nay vẫn chưa xong, lại còn trao giải này giải nọ, thiệt không hiểu nổi”.

Ông Trần Văn Quang, Phó chủ tịch Hội Nông dân (HND) Đồng Nai, sau khi tỏ ra bất ngờ trước thông tin Vedan được “vinh danh”, đã bức xúc: “Trong khi 11.000 đơn của nông dân 3 tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu và TP.HCM yêu cầu Vedan bồi thường thiệt hại cả năm nay chưa được giải quyết, nay doanh nghiệp lại được trao giải thì rất dễ dẫn đến gây phản ứng cho người nông dân; mặc dù giải thưởng này liên quan đến chất lượng, sản phẩm của doanh nghiệp. Khi xem xét để trao giải, cơ quan chức năng cũng phải lưu ý doanh nghiệp làm sản phẩm này có bảo vệ được an toàn sức khỏe cho cộng đồng hay không chứ?”.

Tương tự, luật sư Nguyễn Văn Hậu, Trưởng ban Tuyên truyền Hội Luật gia TP.HCM (người bảo vệ quyền lợi cho nông dân Cần Giờ, TP.HCM đòi Vedan bồi thường), nói: “Chuyện khó tin, nhưng lại có thật. Vedan xả thải suốt mười mấy năm qua gây thiệt hại biết bao về kinh tế, sức khỏe cho hàng chục ngàn nông dân của TP.HCM, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, vậy mà lại được trao một giải thưởng liên quan đến việc đảm bảo sức khỏe cộng đồng. Một giải thưởng như vậy có khác nào đi ngược lại với những gì mà Vedan đã gây ra. Giải thưởng này quá tùy tiện, làm cho nỗi đau của người nông dân càng nhiều hơn”. Còn ông Nguyễn Văn Thống, Chủ tịch Hội Nông dân Bà Rịa - Vũng Tàu, cho biết: “Khi nghe tin Vedan nhận giải thưởng này, chúng tôi hết sức ngạc nhiên vì không biết Ban tổ chức căn cứ vào đâu để xét giải thưởng này. Nhiều nông dân ở cơ sở cũng phản ứng”.

Trao đổi với Báo Thanh Niên vào chiều qua, ông Lê Viết Hưng, Giám đốc Sở TN-MT Đồng Nai, cho biết: “Chỉ mới nghe thông tin qua báo chí, nhưng nếu có trao trong giai đoạn này thì không thuyết phục, rất nhạy cảm... vì Vedan gây ra ô nhiễm ảnh hưởng đến sức khỏe cho người là có thật. Đồng ý giải thưởng này liên quan đến chất lượng sản phẩm của Công ty Vedan, nhưng khi trao giải nên tìm hiểu DN này đang làm ăn ra sao, gây ô nhiễm môi trường ở địa phương hay không?... Thông thường, trước khi trao giải thưởng gì đó cho DN, cơ quan chức năng thường liên hệ với Hội đồng thi đua khen thưởng của tỉnh để lấy ý kiến địa phương. Thế nhưng, việc trao giải cho Vedan không thấy ai đến Sở TN-MT Đồng Nai lấy ý kiến”.

__________________
Từ Ngọc Thụy
0937 888 444
yh : thuytu4334
http://www.choidoco.com

long_k

miễn bình "loạn"!